به نظر من اگر یک روز از عمرتان باقی مانده باشد تلاش کنید یکی از زیباترین پدیده های طبیعی ایران را بنام چشمه باد آب سورت ببینید می خواهم در این نوشته بگویم این پدیده چیست چه جوری بوجود آمده ،کجاست و چه جوری می توانید آنرا بیابید.

 مفهوم باداب سورت

باداب به مفهومی آبی است که از آن باد (گاز ) خارج می گردد و سورت به معنی شدت اثر است.

راههای  دسترسی

در کوه های البرز در جنوب ساری و شمال سمنان و دامغان آنجا که جنگل های سرسبز شمال تنک می شوند و به درخت ها و درختچه های محدودی بدل می گردند و آنجا که دشت کویر جنوب البرز با درختچه ها کوچک کمک کم تو را آماده جنگل های سر سبز شمال می کند یکی از زیبا ترین پدیده های طبیعی ایران و جهان قرار دارد.

Map

چشمه باداب سورت از لحاظ جغرافیایی در محدوده شهرستان ساری و شهر کیاسر قرار دارد . برای دسترسی به چشمه از چند مسیر می توانید به آن برسید:

1- مسیر ساری کیاسر - تلمادره -چشمه سورت حدود 109کیلومتر

2- مسیر دامغان چشمه علی- تلمادره - چشمه سورت  حدود68 کیلومتر

3- مسیر سمنان شهمیرزاد - تلمادره - چشمه سورت حدود 145کیلومتر

از تلمادره تا محل چشمه حدود 18 کیلومتر راه است که بیشتر مسیر آسفالت و تنها 2 تا 3 کیلومتر آن خاکی است که نسبت به فصل آن می تواند خوب یا نامناسب باشد.

می توانید در پای تپه ای که چشمه در بالای آن قرار دارد ماشین را پارک کنید و از ارتفاع بالا بروید یا اینکه اگر ماشین دو دیفرانسیل داشته باشد و یا جاده تسطیح شده باشد تا خود چشمه یا نزدیکی آن با ماشین بروید

 روش تشکیل چشمه ها و سنگ تراورتن

ترورتن سنگی آهکی است که درمحل چشمه قابل مشاهده است و از کاربرد آن بعنوان سنگ نمای ساختمان است.

آب های سطحی زمین به اعماق می روند و به دلایل مختلف از جمله درجه زمین گرمایی گرم می شوند و دوباره هوس بازگشت به سطح زمین را می کنند. به جستجوی شکستگی های زمین می پردازند و هرجا شرایط مناسب بود به طرف بالا حرکت می کنند .بر اثر عبور آب گرم از داخل خلل و فرج و شکستگی های زمین در سنگ های آهکی املاح کلسیم در آب حل می گردد و هر چه آب بیشتر در داخل سنگ ها حرکت می کند بر غلظت کلسیم محلول در آب افزوده می گردد . علاوه بر املاح کلسیم املاح دیگری از ترکیبات آهن ،منگنز، مس ،سیلیس و بعضی عناصر دیگر نیز با آب مخلوط می گردند که بعدا نقش مهمی در ساخت تراورتن دارند.این آب ها در امتداد شکستگی ها و لایه های زمین حرکت کرده و در نهایت خود را به سطح زمین می رسانند. به محض اینکه آب به سطح زمین رسید شرایط فشار و درجه حرارت آن فرق می کند . از طرفی به تدریج سرد می شود و از طرفی از فشار اعماق زمین کاسته می شود. از طرف دیگر شرایط برای آزاد شدن دی اکسید کربن فراهم می گردد و با توجه به گرمای مناسب شرایط تبخیر هم فراهم است همه این موارد باعث می شود که آب غنی از ترکیبات کلسیم کلسیم را بصورت کربنات کلسیم به تدریج برجای بگذارد . این ترکیبات با توجه به نوع ناخالص اضافی که همراه دارند رنگ های از زرد ، قرمز ، بژ ، سفید و سبز و قهوه ای و بقیه می گیرند. از طرفی با تغییر فصل وتوقف ، کاهش و افزایش سرعت رسوبگذاری بصورت لایه لایه انجام می گیرد و در نهایت در طول هزاران سال محدوده ای تراورتنی بوجود می آید. تراورتن ها همیشه در سطح زمین هستند و به علت وجود حباب های هوا گاهی دارای خلل و فرج هستند.

با توجه به توضیح فوق مشخص می گردد که چشمه های باداب سورت نیز چشمه ای آب نسبتا گرم و غنی از املاح است که از طرفی در طول زمان سنگ هایی از نوع تراورتن بر جای گذاشته است و از طرفی به دلیل غنی بودن از املاح می تواند برای امراض پوستی مفید باشد.

بهترین زمان بازدید:

بهترین زمان بازدید فصل بهار و تابستان است . بهار به این دلیل که منطقه حسابی سرسبز است و تابستان به این دلیل که می توانید تنی به آب بزنید و همه خستگی سفر را بزداید و هم از مزایای یک چشمه معدنی استفاده کنید.

اگر اهل عکاسی هستید بهترین زمان برای عکاسی هنگام طلوع و غروب خورشید است که می توان مکناظر منحصر به فردی را به ثبت رساند پس اگر اهل عکس هستید حتما برنامه تان را به گونه ای بریزید که غروب را در چشمه باشید.

مشخصات چشمه

چشمه در منطقه ای کوهستانی در کوه های البرز بر روی ارتفاعات و در ارتفاعی 1840 متر از سطح دریا قرار دارد.

 شامل  دو چشمه است که یکی آب آن شور شور و چشمه های کوچک دیگری که ترش مزه هستند.

آنچه من در فروردین ماه مشاهده کردم. یک چشمه در قسمت شرقی وجود دارد که دارای استخری به شعاع حدود 15 متر است و آب از داخل آن می جوشد آب چشمه مایل به زرد و در حاشیه ها قرمز رنگ است و بعنوان محل آب تنی مورد استفاده قرار می گیرد . چشمه های کوچک دیگری در قسمت جنوبی وجود داشت که آب آن از چند چشمه کوچک و به مقدار کم ولی با ابهت از آنها می جوشید و در جویهای کوچکی به آرامی به پایین غل می خورد و گاهی چند شاخه می شد . این مناظر کوچک آنقدر زیبا هستند که می توانند برای دقایقی تو را در خویش فروبرند و غافل از خویش کنند از بالا که به منظره نگاه می کردی با توجه به رنگ های قرمز حاشیه ها فکر می کردی شبکه ای از رگ های خونی را می بینی . به هر صورت همین زیبابی های از لحاظ فیزیکی کوچک ولی سرشار از زیبایی و تفکر را از دست ندهید .

آب بعد از خروج از این استخر به آرامی بعد از طی چند متر مسطح به طرف شیب کوهستان حرکت می کند . در این شیب است که آب در هر قدمی که بر می داردحوضچه های کم عر ض و درازی را می سازد که نامنظم ولی زیبا هستند . در این حوضچه ها آب برای دقایقی آرام می گیرد نفسی می کشد و دوباره به حوضچه پایین تر راهی می شود . هنگامی که می خواهد از دیواره به پایین سرازیر گردد نمی دانم از ترس یا از برای یادگاری چند ذره ای از املاحش را بر دیواره بجای می گذارد و اینگونه در طول زمان دیواره های حوضچه ها شکل می گیرند . بیشتر املاح در حوضچه های بالایی بر جای می مانند بطوری که هر چه به پایین حرکت می کنیم از طول و عرض و ارتفاع حوضچه ها کاسته می شود بطوریکه چند متر پایین تر این حوضچه ها در حد چند ده سانتی متر و در نهایت در حد چند سانتی متر قابل مشاهده هستند.

و قتی از پایین دیواره های حوضچه ها را نگاه می کنی همچون پلکانی رنگ رنگ هستند که رنگین کمانی سنگی را در جهات مختلف برایت به نمایش می گذارند و تو را مبهوت می کنند.

گاهی در دیواره ها قندیل هایی را مشاهده می کنی که هر چند محدود هستند ولی جلوه ای دیگر از زیبایی ها را به نمایش می گذارند.

اما در حاشیه جنوبی حوضچه های خالی و خشک شده را می بینید که در انتظار قطره ای آب سال هاست بر دیواره کوهستان چسبیده اند ولی دست روزگار رنگ و رویشان را گرفته و تشنگی امنشان را بریده است . اینان روزگاری سرحال سرزنده چون همسایگانشان بودند ولی کاهش آب چشمه باعث شد که به فراموشی سپرده شوند و امروز فقط مایه عبرتی برای بشر هستند که قدر این چند پله و حوضچه باقی مانده رابداند.

باید بگویم این پدیده زیبا و در چشم من منحصر به فرد به شدت تحت فشار بشر قرار داشت از طرفی بدون هیچ برنامه ریزی و کنترلی مردم بر دیواره های کوچک و بزرگ آن روان بودند و گاهی تلاش می کردند قطعاتی را به یادگار ببرند . . برای همه متولیان و بازدید کنندگان می خواهم بگویم . این پدیده زیبا یک روزه دوروز و چند ساله تشکیل نشده است . هزاران سال طول کشیده است منظره ای آفریده شود که چشمان شما را اینگونه بنوازد . این چشمه و حوضچه های آن همچون موجود زنده ای است که با هر قدم شما آهی از نهادش بر می خیزد و اگرچه از خوشحالی شما شاد است ولی از فردایش می ترسد . بیایید بدون هیچ حصار و مانع خودمان قدر این زیبایی را بدانیم که افسوس آنرا نخوریم . این پدیده توسط مسئولین مربوطه باید به شدت محافظت شود با توجه به تبلیغات روز افزون و شرایط بشر که هر روز به دنبال طبیعت هست روز به روز بر تعدا بازدید کنده ها افزوده خواهد شد و خیلی زود تر از آنکه بتوان فکر کرد مورد تخریب قرار خواهد گرفت.

استخرا ابتدایی چشمه که در فصل مناسب بعضی در آن آب تنی می کنند

چشمه های کوچک حاشیه جنوبی که از داخل سنگ می جوشند و دل سنگ را شکفته همچون رگ هایی در آن جریان دارند.

پلکان هایی رنگارنگ و با طراوت

آب بدون جلب توجه هر لحظه در حال ساختن دیواره های حوضچه ها است . مصالحش کربنات کلسیمی است که از آب می گیرد و با ترکیبات آهن و منگنز و سیلیس و مس آنها را رنگ آمیزی می کند.

 گاهی برای تنوع قندیل های ساخته است تا قدرت خودش را به رخ بکشد و از طرفی چشم شما را به منظره ای متفاوت دعوت کند

حوضچه های کوچک چند سانتی متری که در پایین دست چشمه های اصلی قرار دارند و امیدوارند روزی بتوانند رشد کنند و برای خودشان ابهتی داشته باشند .

ما انسانها گاهی برای لذت بردن از زیبایی ها زیر لگد هایمان آنها را له می کنیم و بدون این کمی تفکر به صدای آنها  هم گوش نمی دهیم ولی اگر هنگام قدیم زدن بر روی این زیبایی ها اندکی دقت کنیدصدای قرچ قرچ آنها را می شنوید که گویی استخوان هایشان را خرد می کنیم. کمی بیشتر به داشته هایمان احترام بگذاریم.

حوضچه هایی در حاشیه جنوبی که روزی برای خود ابهتی و بروبیایی داشتند ولی امروز فقط به چشم ترحم و خاطره بدانها نگریسته می شوند و البته اگر گوش شنوایی باشد می گویند قدر همسایه ما و داشته های خود را بدانید و اینقدر لگد کوبشان نکنید.

لایه های تراورتن در فاصله چند ده متری چشمه اصلی گویایی روزگاری است که بر این پدیده طبیعی می گذرد . این لایه های تراورتن چند کیلومتر دورتر بشر جستجوگر را با انواع دستگاه های کوچک و بزرگ بر سر خود یافته اند . مردمانی نام این لایه ها را معدن نهاده اند و با استخراج تراورتن زیبایی آن را به داخل شهر ها می آورند.